เมื่อโลกเข้าสู่ยุคแห่งการขยายตัวของเมืองอย่างรวดเร็ว ปัญหามลภาวะ การจัดการขยะ และสุขอนามัยที่ย่ำแย่ได้กลายเป็นความท้าทายของหลายมหานครทั่วโลก ล่าสุดในปี 2025 มีการจัดอันดับ “เมืองที่สกปรกที่สุดในโลก” โดยพิจารณาจากดัชนีคุณภาพอากาศ (AQI), การจัดการของเสีย, ความปลอดภัยของน้ำ และสุขอนามัยโดยรวม ซึ่งเผยให้เห็นความเหลื่อมล้ำด้านสิ่งแวดล้อมอย่างชัดเจน
เกณฑ์การวัด “เมืองสกปรก” คืออะไร?
มลพิษทางอากาศ: ค่า PM2.5, PM10, AQI
คุณภาพและการเข้าถึงน้ำสะอาด
ระบบการจัดการขยะและน้ำเสีย
การเข้าถึงสุขอนามัยขั้นพื้นฐาน
10 อันดับเมืองที่สกปรกที่สุดในโลก (อัปเดตปี 2025)
อันดับ
เมือง
ประเทศ
ปัญหาหลัก
สถิติสำคัญ (ปี 2025)
นิวเดลี
อินเดีย
ฝุ่นก่อสร้าง, ขยะ, มลพิษทางอากาศ
PM2.5: 108.3 µg/m³, AQI: 169
เกรทเทอร์นอยดา
อินเดีย
ไอเสียรถยนต์, โรงงานอุตสาหกรรม
AQI: 166
นอยดา
อินเดีย
มลพิษจากรถและโรงงาน
คาซิอาบัด
อินเดีย
ไอเสียจากรถ/โรงงานอุตสาหกรรม
AQI: 159, ดัชนีมลพิษ: 91.8
ฟาริดาบัด
อินเดีย
การขยายตัวของเมืองแบบไร้ทิศทาง
AQI: 154, ดัชนีมลพิษ: 94.5
ละฮอร์ปากีสถานหมอกพิษ, ขยะสะสมดัชนีมลพิษ: 78.77ธากาบังกลาเทศอากาศพิษ, สุขาภิบาลต่ำดัชนีมลพิษ: 94.68ปัฏนาอินเดียการจัดการขยะที่แย่AQI: 145, ดัชนีมลพิษ: 89.39ปักกิ่งจีนหมอกควันหนา, มลพิษอุตสาหกรรมPM2.5 เกินมาตรฐานปลอดภัย10ไคโรอียิปต์ฝุ่น, อากาศเสีย, ระบบขยะไม่พอดัชนีมลพิษ: 91.0
น่าสนใจ: เมืองในประเทศอินเดียติดอันดับถึง 6 เมืองจาก 10 อันดับแรก ซึ่งสะท้อนถึงปัญหาสิ่งแวดล้อมระดับรุนแรงในภูมิภาคเอเชียใต้
เมืองที่น่าจับตามองเพิ่มเติม
เบอร์นิฮัต (อินเดีย): AQI ใกล้เคียงเดลี ติดอันดับมลพิษเฉียบพลัน
เอ็นจาเมนา (ชาด): หนึ่งในไม่กี่เมืองนอกเอเชียที่ติดอันดับ 20 แรก จากฝุ่นทะเลทรายและการจัดการขยะต่ำ
อูลานบาตอร์ (มองโกเลีย) และคาบูล (อัฟกานิสถาน): ประสบปัญหาเผาถ่านในฤดูหนาว และระบบขยะไม่มีประสิทธิภาพ
สาเหตุสำคัญที่ทำให้เมืองเหล่านี้ “สกปรก”
อุตสาหกรรมไร้กฎควบคุม: เมืองเติบโตไวแต่ขาดนโยบายสิ่งแวดล้อม
ขาดโครงสร้างพื้นฐานเมือง: ไม่มีระบบบำบัดน้ำเสีย ขยะสะสม
ภูมิอากาศและภูมิประเทศ: เช่น อินเดียและแอฟริกาเหนือมีลักษณะภูมิประเทศที่กักเก็บฝุ่นและควัน
ปัญหาทางเศรษฐกิจและสังคม: เมืองที่ขาดงบประมาณและบุคลากรในการจัดการสิ่งแวดล้อม
ผลกระทบต่อสุขภาพและคุณภาพชีวิต
โรคระบบทางเดินหายใจเพิ่มขึ้น
อายุขัยสั้นลงในพื้นที่ที่มลพิษสูง
เข้าถึงน้ำสะอาดและสุขอนามัยขั้นพื้นฐานได้ยาก
เศรษฐกิจและการพัฒนาชะงัก
จะมีทางแก้หรือไม่?
ลงทุนในระบบจัดการขยะและสุขาภิบาลอย่างจริงจัง
นโยบายพลังงานสะอาดและการคมนาคมสาธารณะที่ทันสมัย
ควบคุมมลพิษจากอุตสาหกรรมอย่างเข้มงวด
ปลูกต้นไม้ในเมือง และฟื้นฟูแม่น้ำลำคลอง
อ้างอิง